У пропонованій статті проаналізовано переклад англійською мовою атрибутивних словосполучень, виявлених в оповіданні «Смертельна справа» Леся Мартовича. Йдеться про способи відтворення ад’єктивних лексем як семантико-синтаксичних атрибутивно-означальних компонентів іменної групи, їх систематизацію за допомогою системно-функціонального підходу Ґордона Такера й визначення взаємовідношення між складовими квалітативної або квантитативної групи й опорним словом у світлі типології синтагматичних зв’язків Вільяма МакҐреґора. Перекладачка Рома Франко досягає повноцінного відтворення в присубстантивній позиції різнорідних атрибутивних поширювачів досягнуто у розмаїтий спосіб. Для перекладу синтагм з асоціативними (класифікаційними) атрибутивними ад’єктивами й іменниками в атрибутивній функції, що тематично приналежні до сфери місцевого самоврядування та ідентифікують осіб із привілейованого прошарку, застосовано 5 структурно-формальних конструкцій. Для градуальних прикметників квалітативної групи – 2 конструкції. Для відтворення атрибутивних відношень, де ад’єктивні лексеми актуалізують одну чи кілька ознак описуваного явища – 20 конструкцій. Прокоментовано вживання атрибутивних конструкцій, які є результатом розгортання денотативного значення субстантивної лексеми мови-джерела у перекладі. Результати дослідження будуть корисними усім, хто займається синхронно-порівняльним дослідженням мовних систем, вивченням особливостей індивідуально-авторського світо-сприйняття в контексті виконання художнього перекладу, аналізі семантико-граматичних особливостей атрибутивних прикметників
ад’єктив; прикметник; субстантив; іменник; квантитативний; квалітативний; гіпотаксис; атрибутивність; ознака
[1] Biber, D., Johansson, S., Leech, G.N., Conrad, S., & Finegan, E. (2021). Grammar of spoken and written English. Amsterdam: John Benjamins.
[2] Cinque, G. (2010). The syntax of adjectives. A comparative study. Cambridge: The MIT Press. doi: 10.7551/mitpress/9780262014168.001.0001.
[3] Cinque, G. (2014). The Semantic Classification of Adjectives. A View from Syntax. Studies in Chinese Linguistics, 35(1), 1-30.
[4] Davidse, Kr., & Breban, T.A. (2019). Cognitive-functional approach to the order of adjectives in the English noun phrase. Linguistics, 57(2), 327-371. doi: 10.1515/ling-2019-0003.
[5] Deichakivska, O. (2021). Adjectives in the function of predicate (based on the material of English). Lviv: Ivan Franko National University of Lviv.
[6] Fedorenko, O.I., & Sukhorolskaya, S.M. (2008). Grammar of the English language. Lviv: Ivan Franko National University of Lviv Publishing Centre.
[7] Franko, R. (2008). Les Martovych “A Matter of Life and Death”. In Down country lanes: Selected prose fiction (pp. 267-275). Toronto: Language Lanterns Publications.
[8] Greshchuk, V.V. (1995). Ukrainian participial word formation. Ivano-Frankivsk: Play.
[9] Halliday, M.A.K. (2014). Halliday’s introduction to functional grammar. London: Routledge.
[10] Hayakawa, S.I. (1968). Use the right word: Modern guide to synonyms and related words. New York: The reader’s digest association.
[11] Hayakawa, S.I. (1968). Use the right word: Modern guide to synonyms and related words. New York: The Reader’s Digest Association.
[12] Hofherr, P.C. (2010). Adjectives: An introduction. In Adjectives. Formal analyses in syntax and semantics (pp. 1-26). Amsterdam / Philadelphia: John Benjamins Publishing Company.
[13] Huddleston, R.D., & Pullum G.K. (2017). The Cambridge grammar of the English language. Cambridge: Cambridge University Press. doi: 10.1017/9781316423530.
[14] Kozachuk, A.M. (2018). The idiolect of Roma Franko's translations: Semantic and stylometric aspects. (Dissertation for the degree of PhD in Philology, Borys Grinchenko Kyiv University, V. N. Karazin Kharkiv National University, Kyiv, Kharkiv).
[15] Louagie, D., & Reinöhl, U. (2022). Typologizing nominal expressions: The noun phrase and beyond. Linguistics, 60(3), 659-714. doi: 10.1515/ling-2020-0147.
[16] Martovich, L. (1976). Deadly case. Kyiv: Dnipro Publishing House of Fiction.
[17] Matthews, P.H. (2014). The positions of adjectives in English. Oxford: Oxford University Press.
[18] McGregor, W. (1997). Semiotic grammar. Oxford: Clarendon Press.
[19] Shkrumeliak, M.S (2016). Explanatory dictionary-guide of Hutsul dialects. Ivano-Frankivsk: IFOCPPK.
[20] Skliarenko, V. (n.d). The prefix pra- in the Ukrainian language. Retrieved from http://kulturamovy.univ.kiev.ua/KM/pdfs/Magazine23-18.pdf.
[21] Tucker, G.H. (1996). So grammarians haven’t the faintest idea: Reconciling lexis-oriented and grammar-oriented approaches to language. In Functional descriptions: Theory in practice (pp. 145-178). Amsterdam: John Benjamins. doi: 10.1075/cilt.121.06tuc.
[22] Vykhovanets, I., & Horodenska, K. (2004). Theoretical morphology of the Ukrainian language. Kyiv: Pulsary.
[23] Zorivchak, R.P. (1989). Reality and translation (on the basis of English translations of Ukrainian prose). Lviv: LSU Publishing House.